نحوه رتبه بندی بازرگانان

نحوه رتبه بندی بازرگانان

فعالیت بازرگانی

بازرگان یا تاجر به فردی گفته می‌شود که شغل او انجام معاملات تجاری است. مطابق ماده 588، اشخاص حقوقی هم با انجام فعالیت‌های تجارتی دارای همان مسئولیت‌های قانونی هستند، که قانون برای افراد تاجر در نظر گرفته است. بنابراین به شرکت‌های تجاری هم تا جر گفته می‌شود.

انجام هرگونه فعالیتی از مرحله تولید کالا و خدمات و.. تا رسیدن به دست مصرف کننده در مسیر دادوستد و مبادله آن‌ها (کالا و خدمات) انجام می‌شود را فعالیت بازرگانی می‌گویند.

مدتی است که با توجه به سوابق و عملکردی که تاجران در فعالیت‌های تجاری گذشته خود داشته‌اند تلاش شده که با در نظر گرفتن فعالیت‌ها و سابقه طولانی مدتی که دارند نسبت به رتبه‌بندی آن‌ها اقدام‌های لازم انجام شود. که به توان با دادن تسهیلات همراه با گرفتن ضمانت‌هایی، کمک‌های لازم را به این بازرگانان و تاجران خوش سابقه ارئه داد و زمینه را هر چه بیشتر برای انجام فعالیت‌های بازرگانی مفید و سازنده آن‌ها فراهم نمود.

کارت بازرگانی و رتبه‌بندی بازرگان

سیستم منسجم اعتبار سنجی و رتبه‌ بندی اعتباری ملزم شده که با همکاری اتاق بازرگانی و با هدف جلوگیری از پیدایش قاچاق ارز و کالا و دیگر تخلفات تجاری، نسب به باطل کردن  کارت و تمدید مدت اعتبار آن و صدور کارت بازرگانی را با هم ساماندهی کنند. بنابرماده 6،5،4 قانون مبارزه با قاچاق کالا (رتبه اعتباری هر بازرگان مشخص کننده مقدار فعالیت کارت بازرگانی و کنترل فعالیت‌های تجاری اوست).  پس سازمان اعتبارسنجی و رتبه‌بندی مسئولیت داشته که شاخصه‌های مورد نیاز برای این مهم را تهیه و تنظیم کرده و اعلام کند. برپایه این بخش نامه (دستورالعمل) بعد از دریافت و بررسی توسط سازمان‌های مربوطه، به‌وسیله نامه‌هایی به چندین وزیر(وزیر جهاد کشاورزی، وزیر بهداشت، رئیس کل بانک مرکزی، مدیران اتاق‌های بازگانی و تعاون و...) فرستاده شد.

سامانه یکپارچه اعتبارسنجی و رتبه‌بندی اعتباری، به‌همراه سه سامانه دیگر هم در اسفند ماه 1396

در نمایشگاه منظومه سامانه کشور، بوسیله وزرای محترم صنعت و معدن(وزیر سابق) و ارتباطات و فناوری،

از آن‌ها به طور رسمی رو نمایی شد.

در قسمت اعتبار سنجی، با عنایت به مسئولیتی که وزارت صنعت، معدن و تجارت به صورت قانونی در برابر کارت‌های بازرگانی که از جانب اتاق بازرگانی صادر شده دارد و بنابر ماده 3 مربوط به قوانین صادرات و واردات شکل‌گیری و انجام تایید در سامانه یادشده و آگاهی نسبت به شرایط صدور، بررسی اسناد، تمدید کردن کارت بازرگانی مورد بررسی قرارداده و با همکاری اتاق بازرگانی از سامانه صدور کارت بازرگانی به شکل ارسال این نوع از اطلاعات است.

در زمینه رتبه‌بندی اعتباری، سامانه بعد از بررسی و مطالعاتی که بوسیله کارشناسان ماهر انجام می‌دهد و با طرح‌ریزی مدل و رتبه‌بندی آن و همراه با همکاری داشتن با سه شرکت معتبر رتبه‌بندی اعتباری دارای مجوز رسمی از داخل کشورو برگزاری جلساتی با نماینده‌های چند شرکت معتبر و فعال خارجی در این عرصه انجام می‌دهد. ترکیبی از رتبه‌بندی کسب و کار و صورت‌های مالی و نتایج اعتباری استفاده می‌کند. در طول مدت یک‌‌سال با رتبه‌بندی بیست و یک‌هزار بازرگان فعال و با جمع‌آوری و پردازش اطلاعات به‌وسیله بیشتر از پانزده دستگاه (از طریق سامانه) انجام گرفته است.

این اطلاعات در برگیرنده مواردی مانند:

واردات و صادرات، تخلفات، اطلاعات ثبتی ازسازمان ثبت شرکت‌ها، بدهی از گمرک،

گرفتن اطلاعات مالیاتی ازسازمان مالیات، اخذ بیمه نامه‌های بازرگانی از اداره بیمه مرکزی و اطلاعات دریافت شده ارز و.... را شامل می‌شود.

بر طبق دستورالعمل‌های مشخص سامانه یکپارچه اعتبارسنجی و رتبه‌بندی اعتباری که سال گذشته بوسیله وزارت صنعت، معدن و تجارت و همچنین اداره مبارزه با قاچاق کالا و ارز تشکیل شد که با هدف رتبه‌بندی بازرگانان و با در نظر گرفتن سه ویژگی اصلی و مهم شکل گرفت.

مهمترین ویژگی‌ها در رتبه‌بندی بازرگانان:

1. وضعیت مالی
2. مسئولیت پذیری
3. کسب وکار را برای بازرگانان
   

وضعیت مالی بازرگان

بررسی این امر به سازمان امورمالیاتی و نظام حسابداری مربوط می‌شود که در چند مرحله انجام می‌گیرد.

1. در مرحله اول، بر اساس میزان دارایی بازرگانان نسبت به بدهی‌های‌ آن‌هاست (مقدارنقدینگی یا همان نسبت نقدینگی است) و همچنین جمع‌بندی مقدار بدهی و نیزجمع‌بندی مقداردارایی(همان نسبت اهرمی است).
2. مرحله دوم بررسی میزان درآمد حاصل از تجارت نسبت به میانگین کل دارایی‌های آغاز و پایان فعالیت تجاری (نسبت فعالیت) است.
3. درپایان و درمرحله سوم، مقدارسرمایه و وجوه نقدی با در نظر گرفتن سود کسب شده ازتجارت نسبت به درآمد صاحبان سهام (نسبت سود آوری) می‌باشد.

مسئولیت‌پذیری بازرگان

به‌منظور بررسی این امر از سامانه ملی اعتبار سنجی برای بررسی میزان سابقه و تعهداتی که شخص از بانک‌ها و بیمه‌ها و دیگر سازمان‌های مربوطه داشته، برای بررسی میزان مسئولیت‌پذیری بازرگان استفاده می‌شود.